Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức

Tổng quan nội dung

Hướng Dẫn Giải: Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức (Môn Ngữ văn Lớp 9)

Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 9, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.

Trong các đoạn văn (a,b) và lời thoại kịch (c) dưới đây, những câu nào là câu đặc biệt? Phân tích tác dụng của câu đặc biệt trong từng trường hợp.

Câu 1

Trả lời câu hỏi 1 Thực hành Tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 Kết nối tri thức

Trong các đoạn văn (a,b) và lời thoại kịch (c) dưới đây, những câu nào là câu đặc biệt? Phân tích tác dụng của câu đặc biệt trong từng trường hợp.

a. Những hạt mưa gõ vào mái tôn tạo ra một âm thanh khác hẳn khi chúng rơi trên mái ngói.Rầm rầm. Rầm rầm. Rầm rầm.

Nghe như có hàng ngàn con ngựa phi ngay trên đầu.

(Nguyễn Nhật Ánh, Tôi là Bê-tô)

b. Bộp! Tôi bị giáng một cú vào đầu đau điếng trong khi đang cúi xem từng vết tích. Hắn! Và một cuốn sách!

(Hà Thuỷ Nguyên, Thiên Mã)

c. Si-men: - Ôi! Mũi kiếm! Mà máu cha em còn đậm!

Đông Rô-đri-gơ: - Si-men em!

Si-men: - Cất khỏi mắt em cái vật đáng kinh kia!

Nó oán trách đời ai và tội ác nặng nề!

(Coóc-nây, Lơ Xít)

Phương pháp giải:

Gợi nhớ kiến thức về câu đặc biệt để chỉ ra và phân tích tác dụng.

Lời giải chi tiết:

a.

Rầm rầm. Rầm rầm. Rầm rầm.

=> Tác dụng: Hướng sự chú ý của người đọc về âm thanh khác hẳn của những hạt mưa.

b.

Bộp

Và một cuốn sách!

=> Tác dụng: Làm nổi bật thông tin khi nhân vật tôi bị giáng vào một cú vào đầu.

c.

Ôi!

Mũi kiếm

=> Bộc lộ cảm xúc bất ngờ đau đớn khi nhìn thấy vật đã giết chết cha của mình.

Câu

Câu đặc biệt

Tác dụng

a

Rầm rầm. Rầm rầm. Rầm rầm.

Hướng sự chú ý của người đọc về âm thanh khác hẳn của những hạt mưa.

b

Bộp

Và một cuốn sách!

Làm nổi bật thông tin khi nhân vật tôi bị giáng vào một cú vào đầu.

c

Ôi!

Mũi kiếm

Bộc lộ cảm xúc bất ngờ đau đớn khi nhìn thấy vật đã giết chết cha của mình.

Câu 2

Trả lời câu hỏi 2 Thực hành Tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 Kết nối tri thức

Xác định câu đặc biệt trong các lời thoại kịch (a), đoạn văn (b,c) dưới đây và điền thông tin vào các ô trong bảng (kẻ bảng vào vở).

Tác dụng

Câu đặc biệt

Bộc lộ cảm xúc

Liệt kê, thông báo về sự tồn tại của sự vật, hiện tượng

Xác định thời gian, nơi chốn

Gọi - đáp

a. Glu-liet - Ôi chao!

Rô-mề-ô: - Kia, nàng vữa lên tiếng! Hỡi năng tiên lộng lẫy, hày nói nữa đi Đêm nay trên đầu ta, nàng toả ánh hào quang như một sử giả nhà trời có đôi cánh, đang cưỡi những áng mây lưới nhẹ lướt trên không trung, khiến kẻ ận tục phải cố ngước đôi mắt thịt mà chiêm ngưỡng.

Giu-li-ét: - Ôi Rô-mê-ô, hỡi Rô-mê-ô! Sao chàng lại mang tên đó nhĩ? Chàng hãy từ bỏ thân phụ đi, từ bỏ tên họ đi; hoặc không thì chàng hãy thề là chàng yêu em đi, em sẽ không còn là con cháu nhà Ca-piu-lét nữa.

(Sếch-xpia, Rö-mê-ô và Giu-li-ét)

b. Sói Lam chưa kịp mừng vì em chạy thoát. Bất ngờ một gã to như gấu đứng sựng trước mặt nó, hai tay vung một thân cây đang bốc cháy. Choáng váng. Đầu Sói Lam như nổ tung. Và màn đêm. Nó ngã xuống, ngã xuống,cữ xoay tròn và rơi mãi trong màn đêm đấy tia lửa. 

(Đa-ni-en Pen-nắc, Mắt sói)

c. "Đêm!" - An-đéc-xen thầm nhủ.

Lúc này, bóng đêm dễ chịu hơn ánh sáng ban ngày.

(Pau-xtốp-xki, Xe đềm)

Phương pháp giải:

Gợi nhớ kiến thức về câu đặc biệt và điền vào bảng.

Lời giải chi tiết:

Câu đặc biệt

Bộc lộ cảm xúc

Liệt kê thông báo về sự tồn tại của sự vật hiện tượng

Xác định thời gian nơi chốn

Gọi - đáp

a.

Ôi chao!

Ôi Rô-mê-ô, hỡi Rô-mê-ô!

x

x

b.

Choáng váng

Và màn đêm

x

x

c.

“Đêm!”

x

Câu 3

Trả lời câu hỏi 3 Thực hành Tiếng Việt trang 131 SGK Ngữ văn 9 Kết nối tri thức

Tìm câu đặc biệt trong văn bản “Bí ẩn của làn nước” và chỉ ra tác dụng của chúng.

Phương pháp giải:

Gợi nhớ kiến thức để chỉ ra câu đặc biệt.

Lời giải chi tiết:

- Câu đặc biệt:

Nhiều giờ trôi qua

Mưa tuôn, gió thổi.

Con tôi…!

Nước lạnh, ngầu bùn, sâu hút và cuốn mạnh…

=> Tác dụng: Nhằm bộc lộ cảm xúc, liệt kê thông báo về sự vật, xác định thời gian và gọi đáp. Từ đó làm câu chuyện thêm xúc động, đi sâu vào lòng người đọc.

Câu đặc biệt

Tác dụng

Nhiều giờ trôi qua

Mưa tuôn, gió thổi.

Con tôi…!

Nước lạnh, ngầu bùn, sâu hút và cuốn mạnh…

Nhằm bộc lộ cảm xúc, liệt kê thông báo về sự vật, xác định thời gian và gọi đáp. Từ đó làm câu chuyện thêm xúc động, đi sâu vào lòng người đọc.

Câu 4

Trả lời câu hỏi 4 Thực hành Tiếng Việt trang 131 SGK Ngữ văn 9 Kết nối tri thức

Chỉ ra câu đặc biệt và câu rút gọn trong đoạn văn sau, từ đó nêu sự khác nhau giữa câu đặc biệt và câu rút gọn.

- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!

Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ. Anh chạy ra nhà sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn. Nhà hoạ sĩ tặc lưỡi đứng dậy. Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già.

- Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẻ Sa Pa)

Phương pháp giải:

Gợi nhớ kiến thức để chỉ ra câu đặc biệt, câu rút gọn. Từ đó nhận xét sự khác nhau.

Lời giải chi tiết:

- Câu đặc biệt: Ôi!

- Câu rút gọn: Trời ơi, chỉ còn có năm phút!

=> Sự khác nhau:

- Câu đặc biệt:

+ Cấu tạo của câu không có thành phần chủ ngữ vị ngữ vì vậy không thể khôi phục chủ vị.

- Câu rút gọn:

+ Là câu đơn gồm có hai thành phần đã bị lược bỏ đi chủ ngữ hoặc vị ngữ, khi nói hoặc viết sẽ trở thành câu rút gọn.

Câu đặc biệt

Câu rút gọn

Dẫn chứng

Ôi!

Trời ơi, chỉ còn có năm phút!

Sự khác nhau

Cấu tạo của câu không có thành phần chủ ngữ vị ngữ vì vậy không thể khôi phục chủ vị.

Là câu đơn gồm có hai thành phần đã bị lược bỏ đi chủ ngữ hoặc vị ngữ, khi nói hoặc viết sẽ trở thành câu rút gọn.

Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức

Bài học Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 9, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.

Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)

Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:

  • Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
  • Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 9, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
  • Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.

Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn

Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.

Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn

Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Soạn bài Thực hành tiếng Việt trang 130 SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 9 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.