Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9

Tổng quan nội dung

Hướng Dẫn Giải: Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9 (Môn Ngữ văn Lớp 9)

Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 9, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.

Thông tin tóm tắt về các văn bản đọc chính trong 5 bài học của học kì 1:

Câu 1

Trả lời Câu 1 trang 90 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Thông tin tóm tắt về các văn bản đọc chính trong 5 bài học của học kì 1:

Văn bản

Tác giả

Loại, thể loại

Nội dung

Đặc điểm hình thức

Chuyện người con gái Nam Xương

Dế Chọi

Sơn Tinh -Thủy Tinh

Nỗi niềm chinh phụ

Tiếng Đàn Mưa

Một thể thơ độc đáo của người Việt

Kim Kiều gặp gỡ

Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga

Tự Tình

Người con gái Nam Xương- bi kịch của một con người

Từ Thằng quỷ nhỏ của Nguyễn Nhật Ánh nghĩ về những phẩm chất của một tác phẩm viết cho thiếu nhi

Rô- mê-ô và Giu-li-ét

Lơ xít

Bí ẩn của làn nước

Phương pháp giải:

Xem lại các văn bản đã học

Lời giải chi tiết:

Thông tin tóm tắt về các văn bản đọc chính trong 5 bài học của học kì 1:

Văn bản

Tác giả

Loại, thể loại

Nội dung

Đặc điểm hình thức

Chuyện người con gái Nam Xương

Nguyễn Dữ

Truyện truyền kì

Vũ Nương là người con gái đẹp người đẹp nết, thế nhưng vì thói ghen tuông mù quáng của Trương Sinh mà nàng vĩnh viễn ra đi.

Dung lượng ngắn, cốt truyện đơn giản, xen lẫn các yếu tố ly kỳ và hiện thực.

Dế Chọi

Bồ Tùng Linh

Truyện kỳ ảo

Nhân vật Thành bị ép cống nạp một con dế, thế nhưng tìm mãi không thấy con dế hợp tiêu chuẩn. Chẳng may một tai nạn khiến con của chàng nhập vào một con dế, Thành biết được sau khi con trai tỉnh lại. Nhà Thành nhờ con dế mà sống giàu sang, sung sướng suốt cuộc đời

Có những yếu tố kỳ ảo xen lẫn hiện thực.

Sơn Tinh -Thủy Tinh

Nguyễn Nhược Pháp

Thơ

Trận chiến dành Mị Nương giữa Sơn Tinh và Thủy Tinh

Truyện thơ

Nỗi niềm chinh phụ

Đặng Trần Côn

Thơ

Nỗi niềm người chinh phụ có chồng đi chinh chiến

Được viết theo thể thơ song thất lục bát

Tiếng Đàn Mưa

Bích Khê

Thơ

Nỗi nhớ quê hương của người con xa xứ

Thể thơ 5 chữ giàu chất gợi hình, gợi tả.

Một thể thơ độc đáo của người Việt

Dương Lâm An

Văn xuôi

Nét độc đáo của thể thơ song thất lục bát

Những lập luận rõ ràng, logic để chứng minh cái hay của thơ song thất lục bát

Kim Kiều gặp gỡ

Nguyễn Du

Thơ

Cuộc gặp gỡ giữa Kim Trọng và Thúy Kiều

Khung cảnh gặp gỡ giữa 2 con người, tạo nên mối tình đẹp nhưng đầy chông gai trắc trở

Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga

Nguyễn Đình Chiểu

Thơ

Lực Vân Tiên gặp một toán cướp ức hiếp một cô gái nhà lành và sự nghĩa hiệp cuả chàng

Truyện thơ Nôm độc đáo, diễn tả khung cảnh nghĩa hiệp hào hùng của LVT

Tự Tình

Hồ Xuân Hương

Thơ

Nỗi cô đơn sầu tủi của cô gái.

Diễn tả nỗi cô đơn, buồn chán bằng thể thơ Thất ngôn bát cú

Người con gái Nam Xương- bi kịch của một con người

Nguyễn Đăng Na

Văn xuôi

Chứng minh số phận của Vũ Nương là một bi kịch

Hệ thống luận điểm, luận cứ rõ ràng rành mạch

Từ Thằng quỷ nhỏ của Nguyễn Nhật Ánh nghĩ về những phẩm chất của một tác phẩm viết cho thiếu nhi

Trần Văn Toàn

Văn xuôi

Thông điệp sâu sắc kèm những gợi mở nhiều suy nghĩ về phẩm chất của một tác phẩm văn học viết cho thiếu nhi qua văn bản Thằng quỷ nhỏ.

Hệ thống luận điểm, luận cứ rõ ràng rành mạch, từ đó rút ra triết lý về một tác phẩm viết cho thiếu nhi

Rô- mê-ô và Giu-li-ét

Wiliam Speakpear

Kịch

Câu chuyện tình cảm của hai người ở hai gia tộc đối đầu nhau

Sử dụng ngôn ngữ kịch cùng cốt truyện hấp dẫn về một bi kịch tình yêu

Lơ xít

Cooc nây

Kịch

Câu chuyện tình yêu và danh dự

Sử dụng nhiều hình ảnh ẩn dụ, so sánh, nhân hóa vẻ đẹp của 2 nhân vật.

.

Bí ẩn của làn nước

Bảo Ninh

Văn xuôi

Nỗi đau của người cha mất vợ và con trong một trận lũ và phải chôn dấu một bí mật bất ngờ.

.Ngôn ngữ tự sự thể hiện nỗi đau khôn nguôi của nhân vật “tôi”.

Câu 2

Trả lời Câu 2 trang 91 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Sự khác biệt giữa thể loại truyện truyền kì và truyện thơ Nôm.

Tiêu chí

Truyện truyền kì

Truyện thơ Nôm

Chữ viết

Nhân vật

Ngôn ngữ

Phương pháp giải:

Xem lại kiến thức về hai thể loại

Lời giải chi tiết:

Sự khác biệt giữa thể loại truyện truyền kì và truyện thơ Nôm.

Tiêu chí

Truyện truyền kì

Truyện thơ Nôm

Chữ viết

Chữ Hán

Chữ Nôm

Nhân vật

- Thường là những người bình thường, có phẩm chất tốt đẹp. 

- Có thể xuất hiện nhân vật kỳ ảo.

- Thường là những nhân vật lịch sử, anh hùng dân tộc, hoặc những người có số phận đặc biệt. 

- Ít khi xuất hiện nhân vật kỳ ảo.

Ngôn ngữ

- Giàu hình ảnh, biểu cảm.

- Sử dụng nhiều điển tích, thành ngữ. 

- Giọng văn trang trọng, thể hiện tính chất nghiêm túc của tác phẩm.

- Giàu tính nhạc điệu, sử dụng nhiều biện pháp tu từ.

 - Giọng văn đa dạng, phù hợp với nội dung và tính cách nhân vật.

Câu 3

Trả lời Câu 3 trang 92 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Không khí lịch sử, bối cảnh xã hội xuất hiện trong một số truyện truyền kì hoặc truyện thơ Nôm có giúp ích gì cho việc đọc hiểu tác phẩm không?

Lí do:...

Phương pháp giải:

Giải thích theo ý hiểu

Lời giải chi tiết:

Không khí lịch sử, bối cảnh xã hội xuất hiện trong một số truyện truyền kì hoặc truyện thơ Nôm có giúp ích gì cho việc đọc hiểu tác phẩm không?

Có

Lí do:

Lấy ví dụ về tác phẩm "Chuyện người con gái Nam Xương" của Nguyễn Dữ. Bối cảnh xã hội phong kiến trọng nam khinh nữ được thể hiện rõ nét qua chi tiết Vũ Nương bị nghi oan, không có cơ hội để minh oan cho bản thân và buộc phải tự vẫn. Hiểu được bối cảnh này, người đọc sẽ càng cảm thông cho số phận bi thảm của Vũ Nương và đồng thời lên án mạnh mẽ xã hội phong kiến bất công.

Hay trong "Truyện Kiều" của Nguyễn Du, bối cảnh xã hội đầy rẫy những bất công, thối nát đã góp phần tạo nên bi kịch cuộc đời của Thúy Kiều. Nàng bị vùi dập, chà đạp bởi xã hội, buộc phải bán mình chuộc cha và trải qua muôn vàn cay đắng. Hiểu được bối cảnh này, người đọc sẽ càng thêm thấu hiểu cho số phận oan nghiệt của Thúy Kiều, đồng thời căm phẫn xã hội phong kiến bất nhân.

Như vậy, việc nắm bắt không khí lịch sử, bối cảnh xã hội là một bước quan trọng để đọc hiểu tác phẩm một cách hiệu quả. Nhờ đó, người đọc có thể hiểu rõ hơn về nội dung, ý nghĩa và giá trị của tác phẩm, đồng thời có thể cảm nhận sâu sắc hơn những thông điệp mà tác giả muốn truyền tải.

Câu 4

Trả lời Câu 4 trang 92 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Những kiến thức tiếng Việt mới được học trong học kì 1:...

Những khái niệm cần nắm vững để giải quyết bài tập ở các bài học:...

Phương pháp giải:

Xem lại các kiến thức tiếng Việt đã học

Lời giải chi tiết:

Những kiến thức tiếng Việt được học trong học kì 1. Những khái niệm cần nắm vững để giải quyết các bài tập ở các bài học:

1. Nhận biết điển tích điển cố : · Một điển tích, điển cố xuất hiện trong văn bản chỉ là từ ngữ. Nhưng đằng sau từ ngữ là một câu chuyện hay sự việc, câu kinh, câu thơ nào đó. 

2. Một số yếu tố Hán Việt dễ nhầm lẫn và cách phân biệt: Các yếu tố Hán Việt đồng ấm và gần âm. Cách phân biệt: Dựa vào suy luận và tra cứu từ điển.

3. Biện pháp tu từ chơi chữ, dùng từ đồng nghĩa, gần âm hoặc cùng trường nghĩa.

4. Biện pháp tu từ điệp thanh và điệp vần : 

- Điệp thanh có thể được tạo nên bằng cách sử dụng lặp lại một loạt âm tiết có cùng thanh điệu 

- Điệp vần trong thơ có thể xuất hiện ở vị trí các âm tiết gieo vần: âm tiết cuối cùng của câu thơ (vần chân) hoặc âm tiết nằm ở khoảng giữa câu thơ (vần lưng), tạo tính liên kết, tính nhạc cho câu thơ. Ở một số bài thơ, việc gieo vần tạo được ấn tượng hoặc cảm xúc đặc biệt, có hiệu quả tu từ rõ nét, đó chính là điệp vần.

1. Chữ Nôm: · Chữ Nôm là hệ thống chữ viết căn bản theo nguyên tắc ghi âm (ghi âm tiết).

2. Chữ quốc ngữ: · Chữ quốc ngữ là hệ thống chữ viết ghi âm, dùng các con chữ trong chữ viết Latinh để ghi tiếng Việt; giữa chữ và âm, giữa cách viết và cách đọc có sự tương ứng. 

3. Nêu suy nghĩ của em về ý nghĩa của nhan đề tác phẩm. Em có thể đề xuất một nhan đề khác cho truyện được không? Giải thích ý nghĩa của nhan đề do em đề xuất.

4. Dẫn trực tiếp và gián tiếp: Dẫn trực tiếp sử dụng ngoặc kép, còn dẫn gián tiếp thì không.

5. Sử dụng tư liệu tham khảo và trích dẫn: · Khi viết, ta thường tham khảo tài liệu từ các nguồn khác nhau để có thể tiếp cận vấn đề một cách toàn diện, sâu sắc hơn.

6. Câu rút gọn: Câu rút gọn là câu có thành phần chủ ngữ hoặc vị ngữ bị tỉnh lược.

7. Câu đặc biệt: Câu đặc biệt được cấu tạo bởi một từ hoặc một cụm từ. Trong những ngữ cảnh cụ thể, câu đặc biệt được sử dụng để nêu bật thông tin hoặc nhấn mạnh nội dung cần biểu đạt.

Câu 5

Trả lời Câu 5 trang 93 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Những điểm khác nhau trong việc sử dụng lí lẽ và bằng chứng ở kiểu bài nghị luận xã hội và kiểu bài nghị luận văn học:

Tiêu chí

Nghị luận xã hội

Nghị luận văn học

Lí lẽ

Bằng chứng

Phương pháp giải:

Xem lại các kiến thức đã học về NLXH và NLVH

Lời giải chi tiết:

Những điểm khác nhau trong việc sử dụng lí lẽ và bằng chứng ở kiểu bài nghị luận xã hội và kiểu bài nghị luận văn học:

Tiêu chí

Nghị luận xã hội

Nghị luận văn học

Lí lẽ

- Dựa trên các lập luận logic, chặt chẽ.

 - Sử dụng các kiến thức về xã hội, đời sống, khoa học...

 -Dựa trên các phân tích, lý giải về tác phẩm văn học. 

- Sử dụng các kiến thức về văn học, nghệ thuật...

Bằng chứng

- Sử dụng các dẫn chứng cụ thể, xác thực như: 

- Số liệu thống kê. 

- Ví dụ thực tế. 

- Phát biểu của các chuyên gia...

- Sử dụng các dẫn chứng cụ thể, sinh động như: 

- Trích dẫn từ tác phẩm. 

- Phân tích chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ...

Câu 6

Trả lời Câu 6 trang 93 VTH Văn 9 Kết nối tri thức

Những nét giống và khác nhau giữa kiểu bài trình bày ý kiến về một vấn đề và kiểu bài thảo luận về một vấn đề (ví dụ minh họa từ các bài nói và nghe đã thực hiện ở học kì 1):

Những nét giống nhau:

Những nét khác nhau:

Lời giải chi tiết:

Những nét giống và khác nhau giữa kiểu bài trình bày ý kiến về một vấn đề và kiểu bài thảo luận về một vấn đề (ví dụ minh họa từ các bài nói và nghe đã thực hiện ở học kì 1):

Những nét giống nhau: Đều sử dụng lời nói kết hợp với ngôn ngữ hình thể để làm rõ vấn đề.

Những nét khác nhau:

+ Trình bày ý kiến về một vấn đề: Đưa ra ý kiến, nêu lên suy nghĩ nhận xét đưa ra lí lẽ bằng chứng cụ thể để làm rõ ý kiến của mình.

+ Thảo luận về một vấn đề: Sẽ có nhiều ý kiến của nhiều người để cùng nhau thảo luận.

Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9

Bài học Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9 mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 9, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.

Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)

Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:

  • Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
  • Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 9, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
  • Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.

Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn

Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.

Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn

Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Giải bài tập Ôn tập học kì 1 trang 90 vở thực hành ngữ văn 9 mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 9 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.