Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều
Tổng quan nội dung
Hướng Dẫn Giải: Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều (Môn Ngữ văn Lớp 10)
Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 10, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.
Giải câu hỏi chi tiết bài mở đầu
Câu 1
Đánh dấu ⱱ vào ô trống trước các dòng nêu đúng mục tiêu của Bài Mở đầu:
Phương pháp giải:
Đọc phần Yêu cầu cần đạt - SGK trang 5 và chọn các đáp án đúng.
Lời giải chi tiết:
Đáp án đúng: c, d, e
Câu 2
Phương án nào nêu lên điểm mới về nội dung rèn luyện của sách Ngữ văn 10?
Phương pháp giải:
Đọc nội dung chính của các bài học (Học đọc, Thực hành tiếng Việt, Học viết, Học nói và nghe) - SGK trang 5 từ đó chọn đáp án đúng.
Lời giải chi tiết:
Đáp án: D
Câu 3
Phương án nào nêu đúng các loại văn bản lớn được học trong sách Ngữ văn 10?
Phương pháp giải:
Đọc SGK Bài mở đầu mục 1 trong phần I. Học đọc - SGK trang 5, 6, 7 tìm các loại văn bản lớn được học trong SGK Ngữ văn 10.
Lời giải chi tiết:
Đáp án: B
Câu 4
Phương án nào nêu đúng tên các thể loại truyện trong SGK Ngữ văn 10?
Phương pháp giải:
Đọc SGK Bài mở đầu mục 1 trong phần I. Học đọc - SGK trang 5 tìm các loại thể loại truyện được học trong SGK Ngữ văn 10.
Lời giải chi tiết:
Đáp án C
Câu 5
Phương án nào nêu đúng tên các thể loại truyện trong sách Ngữ văn 10 chưa học ở Trung học cơ sở
Phương pháp giải:
- Nhớ lại, xem lại các thể loại truyện đã học ở cấp THCS và đọc SGK Bài mở đầu mục 1 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 5 tìm ra các loại thể loại truyện trong SGK Ngữ văn 10 chưa học ở cấp THCS.
Lời giải chi tiết:
Đáp án C
Câu 6
Sách Ngữ văn 10 hướng dẫn em đọc hiểu những thể loại thơ nào?
Phương pháp giải:
- Đọc SGK Bài mở đầu mục 2 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 6 tìm các loại thể loại truyện được học trong SGK Ngữ văn 10.
Lời giải chi tiết:
Đáp án A.
Câu 7
Phương án nào nêu đúng thể loại kịch bản sân khấu được học trong SGK Ngữ văn 10?
Phương pháp giải:
- Đọc SGK Bài mở đầu mục 3 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 6 tìm các loại thể loại kịch bản sân khấu được học trong SGK Ngữ văn 10.
Lời giải chi tiết:
Đáp án A.
Câu 8
Dựa vào nội dung mục Đọc hiểu văn bản truyện trong Bài Mở đầu, điền tên thể loại và tác giả của mỗi tác phẩm vào cột bên phải cho đúng.
Phương pháp giải:
- Đọc SGK Bài mở đầu mục 1 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 6 để tìm tên thể loại và tác giả của các văn bản.
Lời giải chi tiết:
Nhan đề văn bản | Tên thể loại và tác giả |
Hê-ra-clét đi tìm táo vàng | Thần thoại Hy Lạp, tác giả dân gian |
Chiến thắng Mtao Mxây | Sử thi, dân tộc Ê-đê |
Thần trụ trời | Thần thoại Việt Nam, tác giả dân gian |
Rama buộc tội | Sử thi Ấn Độ, Van-mi-ki |
Nữ Oa | Thần thoại Trung Quốc, tác giả dân gian |
Kiêu binh nổi loạn (trích Hoàng Lê nhất thống chí) | Tiểu thuyết chương hồi, Ngô gia văn phái |
Hồi trống cổ thành (trích Tam quốc diễn nghĩa) | Tiểu thuyết chương hồi, La Quán Trung |
Người ở bến sông Châu | Truyện ngắn, Sương Nguyệt Minh |
Ngày cuối cùng của chiến tranh | Truyên ngắn, Vũ Cao Phan |
Câu 9
Dựa vào nội dung mục Đọc hiểu văn bản thơ trong Bài Mở đầu, điền tên thể loại và tác giả tương ứng với mỗi văn bản nêu trong bảng sau:
Phương pháp giải:
- Đọc SGK Bài mở đầu mục 2 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 6 để tìm tên thể loại và tác giả của các văn bản.
Lời giải chi tiết:
Thể loại | Nhan đề văn bản | Tác giả |
Thơ tự do | Đất nước | Nguyễn Đình Thi |
Thơ tự do | Mùa hoa mận | Chu Thùy Liên |
Thơ tự do | Đi trong hương tràm | Hoài Vũ |
Thơ Đường luật | Cảm xúc mùa thu (Thu hứng, bài 1) | Đỗ Phú |
Thơ Đường luật | Câu cá mùa thu (Thu điếu) | Nguyễn Khuyến |
Thơ tự do | Lính đảo hát tình ca trên đảo | Trần Đăng Khoa |
Thơ Đường luật | Tự tình (bài 2) | Hồ Xuân Hương |
Thơ Đường luật | Tỏ lòng (Thuật hoài) | Phạm Ngũ Lão |
Thơ tự do | Khoảng trời, hố bom | Lâm Thị Mỹ Dạ |
Câu 10
Khi đọc hiểu truyện và thơ sách Ngữ văn 10, HS lưu ý điều gì?
Phương pháp giải:
- Đọc mục 1, 2 trong phần I.
- Đọc - SGK trang 5, 6, đọc kĩ phần 2 để tìm ra lưu ý khi đọc hiểu truyện và thơ.
Lời giải chi tiết:
Về đọc hiểu truyện: Khi đọc các văn bản truyện, cần chú ý ngoài việc hiểu nội dung và hình thức của tác phẩm, cần biết cách đọc văn bản gắn với đặc điểm của mỗi thể loại cụ thể. Có thể tự đặt các câu hỏi: Đọc truyện thần thoại khác gì đọc sử thi? Đọc tiểu thuyết chương hồi cần chú ý những gì và khác với cách đọc truyện ngắn hiện đại ở chỗ nào?
Về đọc hiểu thơ: Ngoài những yêu cầu đọc hiểu thơ nói chung (như nhận biết và thấy được mối quan hệ giữa nội dung và hình thức), cần chú ý những đặc điểm riêng của mỗi thể thơ. Từ đó, vừa hiểu các bài thơ cụ thể, vừa biết cách đọc bài thơ Đường luật khác với cách đọc bài thơ tự do như thế nào.
Câu 11
Dựa vào nội dung mục Đọc hiểu văn bản chèo, tuồng của Bài Mở đầu, hãy nêu điểm khác biệt về cách trình bày giữa kịch bản văn học với kịch bản truyện, thơ.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ nội dung mục Đọc hiểu văn bản chèo, tuồng của Bài Mở đầu
- Nêu điểm khác biệt về cách trình bày giữa kịch bản văn học với kịch bản truyện, thơ.
Lời giải chi tiết:
Khác với văn bản thơ, truyện,… kịch bản thường nêu lên cấu trúc các hồi, cảnh; nhân vật kèm lời thoại; các chỉ dẫn sân khấu như bối cảnh, cử chỉ, điệu bộ, âm thanh, màu sắc, ánh sáng, mối liên hệ giữa sân khấu và công chúng;…
Câu 12
Dựa vào mục Đọc hiểu văn bản nghị luận trong Bài Mở đầu, hãy nêu các điểm cần lưu ý khi đọc hiểu văn bản nghị luận.
Phương pháp giải:
- Đọc - SGK trang 6.
- Nêu các điểm cần lưu ý khi đọc hiểu văn bản nghị luận.
Lời giải chi tiết:
Đọc văn bản nghị luận cần chú ý đến đề tài, ý nghĩa của vấn đề được bài viết nêu lên và cách tác giả nêu ý kiến, sử dụng lí lẽ, bằng chứng cụ thể để thuyết phục người đọc.
Câu 13
Đọc mục Đọc hiểu văn bản thông tin trong Bài Mở đầu, từ nhan đề văn bản thông tin ở cột trái, dự đoán nội dung chính của văn bản ghi vào cột phải theo bảng sau:
Phương pháp giải:
Dựa vào nhan đề dự đoán nội dung chính của văn bản.
Lời giải chi tiết:
Nhan đề văn bản | Nội dung chính |
Thăng Long- Đông Đô- Hà Nội: một hằng số văn hoá Việt Nam. | Cung cấp cho người đọc một số hiểu biết về đặc sắc văn hoá Hà Nội. |
Lễ hội Đền Hùng | Cung cấp cho người đọc một số hiểu biết về lễ hội Đề Hùng. |
Lễ hội dân gian đặc sắc của dân tộc Chăm ở Ninh Thuận | Cung cấp cho người đọc một số hiểu biết về lễ hội dân gian đặc sắc của dân tộc Chăm ở Ninh Thuận. |
Lễ hội Ok Om Bok | Cung cấp cho người đọc một số hiểu biết về lễ hội Ok Om Bok. |
Câu 14
Dựa vào mục Đọc hiểu thơ văn Nguyễn Trãi trong Bài Mở đầu hãy:
a. Nêu những thể loại và tác phẩm được học trong bài học này.
b. Nêu các điểm cần lưu ý khi học về tác giả Nguyễn Trãi.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ nội dung mục Đọc hiểu thơ văn Nguyễn Trãi của Bài Mở đầu sau đó trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
a. Nguyễn Trãi , người anh hùng của dân tộc – nghị luận, Đại cáo bình Ngô – thể cáo, Gương báu khuyên răn (Bảo kính cảnh giới, bài 43) – thơ Nôm, Thư dụ Vương Thông lần nữa (Tái dụ Vương Thông thư) – thơ Nôm.
b. Khi đọc thơ văn Nguyễn Trãi, ngoài việc chú ý các yêu cầu đọc hiểu văn bản nghị luận trung đại, thơ Nôm Đường luật, cần biết vận dụng những hiểu viết về Nguyễn Trãi để hiểu sâu hơn tác phẩm của ông.
Câu 15
Đọc phần Thực hành tiếng Việt trong Bài Mở đầu và trả lời các câu hỏi sau:
a. Yêu cầu của việc học tiếng Việt là gì?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ nội dung mục Thực hành tiếng Việt của Bài Mở đầu sau đó trả lời câu hỏi.
Lời giải chi tiết:
a. Yêu cầu của việc học tiếng Việt: không nghiêng về yêu cầu nhớ, học thuộc lí thuyết mà tập trung vào hướng dẫn thực hành bốn kĩ năng.
- Trước khi làm bài tập, cần tự nghiên cứu những kiến thức về tiếng Việt trong phần Kiến thức Ngữ văn ở đầu mỗi bài học để có hướng làm bài và hệ thống lại những hiểu biết của mình sau khi làm bài tập.
- Vận dụng những kiến thức, kỹ năng sử dụng tiếng Việt đã học và các hoạt động đọc hiểu, viết, nói, nghe ở môn Ngữ văn cũng như các môn học khác và vào các hoạt động giao tiếp trong đời sống hằng ngày.
Câu 16
Sách Ngữ văn 10 rèn luyện cho em những kiểu văn bản nào? Yêu cầu về các kiểu văn bản viết ở lớp 10 có gì khác với cấp Trung học cơ sở?
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ phần Học viết của Bài Mở đầu
- Nêu ra các kiểu văn bản được rèn luyện ở lớp 10 và sự khác nhau về yêu cầu của các kiểu văn bản viết ở lớp 10 với cấp THCS.
Lời giải chi tiết:
- Sách Ngữ văn 10 rèn luyện ba kiểu văn bản: Nghị luận, nhật dụng, thuyết minh.
- Yêu cầu về các kiểu văn bản viết ở lớp 10 khác với cấp Trung học cơ sở là chỉ tập trung và ba kiểu: nghị luận, nhật dụng, thuyết minh, không có văn bản tự sự, miêu tả và biểu cảm.
Câu 17
Các yêu cầu cần đạt ở lớp 10 về nội dung kĩ năng nói và nghe là gì?
Phương pháp giải:
Dựa vào phần Học nói và nghe trong SGK để tìm ra yêu cầu cần đạt về nội dung kĩ năng nói và nghe.
Lời giải chi tiết:
- Nói:
+ Biết thuyết trình về một vấn đề xã hội, có sử dụng kết hợp phương tiện ngôn ngữ với các phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ.
+ Trình bày được báo cáo về một kết quả nghiên cứu hay hoạt động trải nghiệm.
+ Biết giới thiệu, đánh giá về nội dung và nghệ thuật của một tác phẩm văn học (theo lựa chọn cá nhân).
- Nghe:
+ Nghe và nắm bắt được nội dung thuyết trình, quan điểm của người nói.
+ Biết nhận xét về nội dung và hình thức thuyết trình.
- Nói nghe tương tác: Biết thảo luận về một vấn đề có những ý kiến khác nhau, đưa ra được những căn cứ thuyết phục để bảo vệ hay bác bỏ một ý kiến nào đó, tôn trọng người đối thoại.
Câu 18
Xem phần Cấu trúc của sách Ngữ văn 10 ở Bài Mở đầu và ghi nhiệm vụ của HS vào cột theo bảng sau:
Phương pháp giải:
Xem phần Cấu trúc của sách Ngữ văn 10 ở Bài Mở đầu và ghi nhiệm vụ của HS vào cột.
Lời giải chi tiết:
Các phần của bài học | Nhiệm vụ của HS |
YÊU CẦU CẦN ĐẠT | - Đọc trước khi học để có định hướng đúng. - Đọc sau khi học để tự đánh giá. |
KIẾN THỨC NGỮ VĂN | Đọc ở nhà và vận dụng khi học trên lớp. |
ĐỌC ĐỌC HIỂU VĂN BẢN - Tên văn bản - Chuẩn bị - Đọc hiểu THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU | - Tìm hiểu thông tin về bối cảnh, tác giả, tác phẩm,… - Đọc trực tiếp văn bản và chú ý các hướng dẫn đọc bên phải, xem chú thích cuối trang. - Trả lời câu hỏi đọc hiểu. |
THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT | Đọc kiến thức tiếng Việt ở phần Kiến thức Ngữ văn và làm bài tập thực hành tiếng Việt. |
VIẾT - ĐỊNH HƯỚNG - THỰC HÀNH | - Đọc định hướng viết. - Làm các bài tập thực hành viết. |
NÓI VÀ NGHE - ĐỊNH HƯỚNG - THỰC HÀNH | - Đọc định hướng nói và nghe. - Làm các bài tập thực hành nói và nghe. |
TỰ ĐÁNH GIÁ | Tự đánh giá kết quả đọc hiểu, viết thông qua đọc và trả lời câu hỏi về một văn bản tương tự đã học. |
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC | - Đọc mở rộng theo gợi ý. - Thu thập tư liệu liên quan đến bài học. |
Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều
Bài học Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 10, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.
Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)
Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:
- Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
- Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 10, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
- Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.
Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn
Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.
Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn
Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Giải bài mở đầu trang 5 sách bài tập văn 10 - Cánh diều mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 10 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.