Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7
Tổng quan nội dung
Hướng Dẫn Giải: Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7 (Môn Ngữ văn Lớp 7)
Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 7, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.
Đọc văn bản Tháng ba
Đề thi
Đọc ngữ liệu sau và trả lời câu hỏi phía dưới:
THÁNG BA – Hoàng Vân
Tháng ba mùa giáp hạt
Đến rong rêu cũng gầy
Mẹ bưng rá vay gạo
Cha héo hắt đường cày
Áo nâu may dịp tết
Bây giờ mực tím dây
Bần (1) dưới sông ăn đỡ
Khoai mậm (2) non cả ngày
Tháng ba mưa dầm đất
Rét Nàng Bân tím trời
Kéo cảnh vun lửa đốt
Trẻ và trâu cùng cười
Tháng ba, tháng ba ơi !
Mùa xa...ngày thơ dại
Lúa lên xanh ngoài bãi
Sữa ướp đòng (3) sinh đôi
Chú thích:
1. Bần: 1 loại cây ở vùng ven sông nước mặn cho quả ăn được.
2. Khoai mậm: khoai sót lại ngoài đồng sau thu hoạch, đã lên mầm.
3. Sữa ướp đòng: Thời kỳ đòng ngậm sữa, còn gọi là lúa ngậm sữa.
(http://tapchisonghuong.com.vn/tin-tuc/po/c58/n29951/Trang-tho-Thieu-nhi-02-2021.html)
Câu 1: Bài thơ trên thuộc thể thơ nào? Vì sao em xác định như vậy?
A. Thể thơ tự do, vì có dòng dài, dòng ngắn.
B. Thể thơ năm chữ, vì tất cả các dòng đều có năm chữ.
C. Thể thơ tứ tuyệt, vì có 4 khổ, mỗi khổ 4 dòng.
D. Không xác định được thể thơ.
Câu 2. Xác định nội dung chính của bài thơ và dấu hiệu nhận biết.
A. Người mẹ, có hình ảnh Mẹ bưng rá vay gạo.
B. Tình yêu quê hương, vì có hình ảnh lúa lên xanh ngoài bãi.
C. Ký ức tuổi thơ đói nghèo, vì rất nhiều hình ảnh gợi cuộc sống thiếu đói trong mùa giáp hạt.
D. Cuộc sống đói nghèo, vì phải ăn bần, ăn khoai mậm.
Câu 3: Xác định ngắt nhịp (chính) của của bài thơ?
A. Nhịp 3/2 và 2/3.
B. Nhịp 1/4 và 4/1.
C. Nhịp linh hoạt.
D. Khó xác định.
Câu 4: Cách gieo vần nào được sử dụng nhiều nhất trong bài thơ?
A. Vần lưng.
B. Vần cách.
C. Vẫn liền.
D. Linh hoạt, đa dạng.
Câu 5: Vì sao tháng ba mùa giáp hạt lại khốn khó?
A. Khi lúa mùa cũ ăn hết, lúa mới chưa thu hoạch nên đói khổ.
B. Mùa xuân đi chơi không làm.
C. Khi giao mùa (giữa xuân và hạ).
D. Thời kỳ đói khổ nhất trong năm.
Câu 6: Nội dung khổ thơ thứ nhất?
A. Cảnh vật ảm đạm trong tháng ba.
B. Mẹ di vay gạo nấu cơm.
C. Cha cày đồng mệt mỏi.
D. Cuộc sống khốn khó mùa giáp hạt.
Câu 7: Dòng nào KHÔNG nói lên nội dung của khổ 2?
A. Tuổi thơ đói nghèo trong mùa giáp hạt.
B. Áo mới từ tết đã cũ.
C. Nghịch ngợm với trái bần, khoai sót.
D. Kiếm củ quả dại, sót lại ăn đỡ đói.
Câu 8: Tuổi thơ hồn nhiên trong đói nghèo thể hiện rõ ở khổ thơ nào, dòng thơ nào?
A. Khổ 1, dòng thơ: Đến rong rêu cũng gầy.
B. Khổ 3, dòng thơ: Trẻ và trâu cùng cười.
C. Khổ 2, dòng thơ: Bây giờ mực tím dây.
D. Khổ 4, dòng thơ: Lúa lên xanh ngoài bãi.
Câu 9: Xác định câu thơ có chứa nghệ thuật nhân hóa. Thủ pháp nghệ thuật ấy đã thể hiện được điều gì (1đ)
Câu 10: Xác định 2 khổ thơ có sự tương phản trong bài. Phân tích làm rõ hiệu quả thẩm mỹ trong sự tương phản đó (1đ)
PHẦN II – TẬP LÀM VĂN (6 điểm)
Câu 1: Những bạn trẻ trong bài thơ đã sống như thế nào trong tháng ba, mùa giáp hạt? Em đã từng trải qua cái đói bao giờ chưa, nếu có tâm trạng lúc đó thế nào? (2đ)
Câu 2:Theo em, khi cuộc sống buộc ta phải đối mặt với khó khăn, chúng ta cần làm gì để vượt qua những khó khăn đó (trả lời bằng bài văn dài 1 – 1,5 trang giấy) (4đ)
-----Hết-----
- Học sinh không được sử dụng tài liệu.
- Giám thị không giải thích gì thêm.
Đáp án
PHẦN I – TRẮC NGHIỆM (4 điểm)
Câu 1 (0.25đ) | Câu 2 (0.25đ) | Câu 3 (0.25đ) | Câu 4 (0.25đ) | Câu 5 (0.25đ) | Câu 6 (0.25đ) | Câu 7 (0.25đ) | Câu 8 (0.25đ) |
B | C | A | B | A | D | C | B |
Câu 1: Bài thơ trên thuộc thể thơ nào? Vì sao em xác định như vậy? A. Thể thơ tự do, vì có dòng dài, dòng ngắn. B. Thể thơ năm chữ, vì tất cả các dòng đều có năm chữ. C. Thể thơ tứ tuyệt, vì có 4 khổ, mỗi khổ 4 dòng. D. Không xác định được thể thơ. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Nhớ lại kiến thức dấu hiệu nhận biết về thể thơ
Lời giải chi tiết:
Bài thơ thuộc thể thơ năm chữ, vì tất cả các dòng đều có năm chữ
→ Đáp án: B
Câu 2. Xác định nội dung chính của bài thơ và dấu hiệu nhận biết. A. Người mẹ, có hình ảnh Mẹ bưng rá vay gạo. B. Tình yêu quê hương, vì có hình ảnh lúa lên xanh ngoài bãi. C. Ký ức tuổi thơ đói nghèo, vì rất nhiều hình ảnh gợi cuộc sống thiếu đói trong mùa giáp hạt. D. Cuộc sống đói nghèo, vì phải ăn bần, ăn khoai mậm. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ và rút ra nội dung chính
Lời giải chi tiết:
Nội dung chính: Ký ức tuổi thơ đói nghèo, vì rất nhiều hình ảnh gợi cuộc sống thiếu đói trong mùa giáp hạt.
→ Đáp án: C
Câu 3: Xác định ngắt nhịp (chính) của của bài thơ? A. Nhịp 3/2 và 2/3. B. Nhịp 1/4 và 4/1. C. Nhịp linh hoạt. D. Khó xác định. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Lời giải chi tiết:
Cách ngắt nhịp của bài thơ: Nhịp 3/2 và 2/3
Tháng ba/mùa giáp hạt
Đến rong rêu/ cũng gầy
→ Đáp án: A
Câu 4: Cách gieo vần nào được sử dụng nhiều nhất trong bài thơ? A. Vần lưng. B. Vần cách. C. Vẫn liền. D. Linh hoạt, đa dạng. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Chú ý cách gieo vần
Lời giải chi tiết:
Cách gieo vần được sử dụng nhiều nhất trong bài thơ là vần cách
Cha héo hắt đường cày
…….
Khoai mậm non cả ngày
→ Đáp án: B
Câu 5: Vì sao tháng ba mùa giáp hạt lại khốn khó? A. Khi lúa mùa cũ ăn hết, lúa mới chưa thu hoạch nên đói khổ. B. Mùa xuân đi chơi không làm. C. Khi giao mùa (giữa xuân và hạ). D. Thời kỳ đói khổ nhất trong năm. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Lời giải chi tiết:
Tháng ba mùa giáp hạt thường khốn khó vì: Khi lúa mùa cũ ăn hết, lúa mới chưa thu hoạch
→ Đáp án: A
Câu 6: Nội dung khổ thơ thứ nhất? A. Cảnh vật ảm đạm trong tháng ba. B. Mẹ di vay gạo nấu cơm. C. Cha cày đồng mệt mỏi. D. Cuộc sống khốn khó mùa giáp hạt. |
Phương pháp:
Đọc kĩ khổ thơ thứ nhất và rút ra nội dung chính
Lời giải chi tiết:
Nội dung chính khổ 1: Cuộc sống khốn khó mùa giáp hạt
→ Đáp án: D
Câu 7: Dòng nào KHÔNG nói lên nội dung của khổ 2? A. Tuổi thơ đói nghèo trong mùa giáp hạt. B. Áo mới từ tết đã cũ. C. Nghịch ngợm với trái bần, khoai sót. D. Kiếm củ quả dại, sót lại ăn đỡ đói. |
Phương pháp:
Đọc kĩ khổ 2
Sử dụng phương pháp loại trừ
Lời giải chi tiết:
Nội dung không phải của khổ 2: Nghịch ngợm với trái bần, khoai sót
→ Đáp án: C
Câu 8: Tuổi thơ hồn nhiên trong đói nghèo thể hiện rõ ở khổ thơ nào, dòng thơ nào? A. Khổ 1, dòng thơ: Đến rong rêu cũng gầy. B. Khổ 3, dòng thơ: Trẻ và trâu cùng cười. C. Khổ 2, dòng thơ: Bây giờ mực tím dây. D. Khổ 4, dòng thơ: Lúa lên xanh ngoài bãi. |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Chú ý các hình ảnh thể hiện tuổi thơ hồn nhiên trong đói nghèo
Lời giải chi tiết:
Hình ảnh trong khổ 3, dòng thơ: Trẻ và trâu cùng cười.
→ Đáp án: B
Câu 9: Xác định câu thơ có chứa nghệ thuật nhân hóa. Thủ pháp nghệ thuật ấy đã thể hiện được điều gì (1đ)
Phương pháp
Đọc kĩ bài thơ
Nhớ lại kiến thức về nghệ thuật nhân hóa
Lời giải chi tiết
- Câu thơ: Đến rong rêu cũng gầy/ Trẻ và trâu cùng cười
- Nghệ thuật đã thể hiện được:
+ Sự vật, con vật là những sinh thể đều trải qua những khó khăn khắc nghiệt của cuộc sống; cảm nhận được niềm vui khi bên nhau trong những thời khắc khó khăn
+ Câu thơ: Trẻ và trâu cùng cười như xua vơi đi sự u ám đói khổ của mùa giáp hạt; khiến cho cuộc sống, âm hưởng bài thơ tươi vui hơn…
Câu 10: Xác định 2 khổ thơ có sự tương phản trong bài. Phân tích làm rõ hiệu quả thẩm mỹ trong sự tương phản đó (1đ)
Phương pháp
Đọc kĩ bài thơ
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tương phản
Lời giải chi tiết
- Sự tương phản ở khổ 1 và khổ 4: đói nghèo>< niềm tin
+ Khổ 1: gợi hiện thực đói nghèo, vất vả vào mùa giáp hạt. Cả con người và cảnh vật đều gầy tàn tạ, héo úa (rong rêu cũng gầy; mẹ bưng rá vay gạo, bố héo hắt…)
+ Khổ 4: khát vọng, niềm tin vào ngày mai (hình ảnh lúa lên xanh, ướp đòng,…)
PHẦN II – TẬP LÀM VĂN (6 điểm)
Câu 1: Những bạn trẻ trong bài thơ đã sống như thế nào trong tháng ba, mùa giáp hạt? Em đã từng trải qua cái đói bao giờ chưa, nếu có tâm trạng lúc đó thế nào? (2đ) |
Phương pháp:
Đọc kĩ bài thơ
Chú ý những hình ảnh thể hiện cuộc sống của các bạn trẻ
Nêu trải nghiệm của bản thân Lời giải chi tiết:
- Các bạn trẻ: ăn trái bần, khoai mậm trong mùa giáp hạt; kéo cành vun lửa đốt, đưa trâu đi ăn giúp bố mẹ, đùa vui… → làm việc, sống lạc quan
- Khẳng định bài thơ giúp độc giả nhận thức được giá trị sống… và kết nối với hiện thực để triển khai bài viết
- Học sinh nêu trải nghiệm của bản thân
Câu 2:Theo em, khi cuộc sống buộc ta phải đối mặt với khó khăn, chúng ta cần làm gì để vượt qua những khó khăn đó (trả lời bằng bài văn dài 1 – 1,5 trang giấy) (4đ) |
Phương pháp:
Vận dụng kiến thức và kĩ năng đã được học để hoàn thành yêu cầu
Lời giải chi tiết:
Theo em, khi cuộc sống buộc ta phải đối mặt với khó khăn, chúng ta cần làm gì để vượt qua những khó khăn đó (trả lời bằng bài văn dài 1 – 1,5 trang giấy) (4đ) | ||
Phần chính | Điểm | Nội dung cụ thể |
Mở bài | 0,5 | - Nêu hiện tượng/vấn đề bàn luận… - Nêu khái quát quan điểm đối với vấn đề bàn luận |
Thân bài | 2,5 | - Cách hiểu về những khó khăn có thể gặp trong cuộc sống (ốm đau, tai nạn, thiên tai…) - Thái độ khi đối mặt với khó khăn: Khi cuộc sống buộc ta phải đối mặt với khó khăn, chúng ta nên sống lạc quan và làm việc theo sức của mình + Hành động tạo dựng cuộc sống trong khó khăn + Biểu hiện sống lạc quan; hướng về tương lai… - Phản đề/ lật lại vấn đề: sống tiêu cực và hệ quả… |
Kết bài | 0,5 | - Khẳng định vai trò của thái độ sống tích cực khi buộc phải đối mặt với khó khăn - Nhận thức và hành động của bản thân khi gặp khó khăn |
Yêu cầu khác | 0,5 | - Bài viết thể hiện rõ đặc trưng thể loại (nghị luận) - Dẫn chứng đa dạng phù hợp với lí lẽ, ý kiến |
Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7
Bài học Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7 mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 7, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.
Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)
Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:
- Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
- Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 7, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
- Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.
Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn
Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.
Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn
Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Đề thi giữa kì 1 Văn 7 Kết nối tri thức - Đề số 7 mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 7 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.