Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1

Tổng quan nội dung

Hướng Dẫn Giải: Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1 (Môn Ngữ văn Lớp 6)

Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 6, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.

PHẦN I – TRẮC NGHIỆM (6 điểm) Câu 1. Văn bản Bài học đường đời đầu tiên của tác giả nào?

Đề thi

PHẦN I – TRẮC NGHIỆM (6 điểm)

Câu 1. Văn bản Bài học đường đời đầu tiên của tác giả nào?

A. Tố Hữu

B. Nguyễn Du

C. Tô Hoài

D. Phạm Tiến Duật

Câu 2. Chi tiết nào thể hiện được vẻ đẹp cường tráng của Dế Mèn?

A. Đôi càng bóng mẫm với những chiếc vuốt nhọn hoắt

B. Hai cái răng đen nhánh cứ nhai ngoàm ngoạp

C. Cái đầu nổi từng tảng rất bướng

D. Nằm khểnh bắt chân chữ ngũ

Câu 3. Hoán dụ là gì?

A. Là gọi tên sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác

B. Là đối chiếu tên sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác

C. Là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm này bằng tên, sự vật, hiện tượng khác có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn dạt

D. Tất cả đáp án trên

Câu 4. Viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ được hiểu là:

A. Kể về diễn biến của sự việc mà mình đã trải qua và để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

B. Kể về diễn biến của sự việc mà người thân đã trải qua và để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

C. Kể về diễn biến của sự việc mà người khác trải qua và kể lại cho em để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

D. Tất cả đáp án trên

Câu 5. Cụm danh từ là gì?

A. Còn được gọi là ngữ danh từ, nhóm danh từ, danh ngữ

B. Là một tập hợp do danh từ với một số từ ngữ phụ thuộc nó tạo thành

C. Cụm danh từ có ý nghĩa cụ thể, chi tiết hơn, có cấu tạo phức tạp hơn

D. Tất cả đáp án trên

Câu 6. Trong câu thơ dưới đây, sử dụng biện pháp hoán dụ mượn bộ phận để nói cái toàn thể, đúng hai sai?

Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

A. Đúng

B. Sai

Câu 7. “Em bé đánh que diêm thứ tư, em bé “nhìn thấy rõ ràng bà em đang mỉm cười với em”. Khi em đánh tiếp những que diêm còn lại trong bao diêm, em thấy bà em to lớn và đẹp lão, bà em cầm lấy tay em, hai bà cháu vụt bay lên chầu Thượng đế”.

Ý nghĩa của mộng tưởng này là gì?

A. Khao khát tình thương của bà trao cho

B. Muốn được trường sinh bất tử

C. Muốn thoát khỏi cảnh ngộ đen tối “chẳng còn đói rét, đau buồn, đe dọa nào”

D. Được gặp bà sống yên vui trong lòng bà.

Câu 8. Trong tác phẩm Cô bé bán diêm, em bé quẹt que diêm thứ nhất, em bé tưởng chừng ngồi trước một lò sưởi. Ý nào nói đúng về mộng tưởng đó?

A. Em mơ về một mái ấm gia đình

B. Em mơ ngọn lửa và hơi ấm lò sưởi xua tan cảnh tăm tối, lạnh lẽo của đời mình

C. Em nhớ tới ngọn lửa mà bà nhen nhóm năm xưa

D. Đang trải qua lạnh giá rét mướt, em mơ được sưởi ấm

Câu 9.Bài học đường đời đầu tiên được trích từ?

A. Đất rừng phương Nam

B. Quê ngoại

C. Dế Mèn phiêu lưu kí

D. Tuyển tập Tô Hoài

Câu 10. Câu thơ sau dử dụng phép hoán dụ nào?

Một trái tim lớn lao đã giã từ cuộc đời

Một khối óc lớn đã ngừng sống

A. Lấy bộ phận để chỉ toàn thể

B. Lấy cụ thể để chỉ trừu tượng

C. Lấy dấu hiệu để gọi đối tượng

D. Lấy vật chứa đựng để gọi toàn thể

Câu 11. Đâu là nhận xét đúng về hoán dụ?

A. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương đồng

B. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương đương

C. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương cận

D. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương quan

Câu 12. Nội dung mà tác giả muốn làm nổi bật trong câu văn sau là gì?

“Mọi người bảo nhau: “Chắc nó muốn sưởi ấm!”, nhưng chẳng ai biết những cái kì diệu em đã trông thấy, nhất là cảnh huy hoàng lúc hai bà cháu bay lên để đón lấy những niềm vui đầu năm”

(Cô bé bán diêm)

A. Mọi người không biết vì sao cô bé bán diêm lại chết

B. Sự thông cảm của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm

C. Sự xót xa của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm

D. Mọi người không hiểu điều kì diệu mà cô bé bán diêm khao khát

PHẦN II – TẬP LÀM VĂN (4 điểm)

Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của em về bài thơ Đêm nay Bác không ngủ.

Đáp án

PHẦN I – TRẮC NGHIỆM

Câu 1 (0.5 điểm)

Văn bản Bài học đường đời đầu tiên của tác giả nào?

A. Tố Hữu

B. Nguyễn Du

C. Tô Hoài

D. Phạm Tiến Duật

Phương pháp:

Nhớ lại thông tin văn bản

Lời giải chi tiết:

Văn bản Bài học đường đời đầu tiên của tác giả Tô Hoài

=> Đáp án: C

Câu 2 (0.5 điểm)

Chi tiết nào thể hiện được vẻ đẹp cường tráng của Dế Mèn?

A. Đôi càng bóng mẫm với những chiếc vuốt nhọn hoắt

B. Hai cái răng đen nhánh cứ nhai ngoàm ngoạp

C. Cái đầu nổi từng tảng rất bướng

D.Nằm khểnh bắt chân chữ ngũ

Phương pháp:

Đọc và xác định chi tiết thể hiện vẻ đẹp cường tráng của Dế Mèn

Lời giải chi tiết:

Chi tiết thể hiện được vẻ đẹp cường tráng của Dế Mèn: Đôi càng bóng mẫm với những chiếc vuốt nhọn hoắt

=> Đáp án: A

Câu 3 (0.5 điểm)

Hoán dụ là gì?

A. Là gọi tên sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác

B. Là đối chiếu tên sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác

C. Là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm này bằng tên, sự vật, hiện tượng khác có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn dạt

D. Tất cả đáp án trên

Phương pháp:

Nhớ lại khái niệm hoán dụ

Lời giải chi tiết:

Hoán dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm này bằng tên, sự vật, hiện tượng khác có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn dạt

=> Đáp án: C

Câu 4 (0.5 điểm)

Viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ được hiểu là:

A. Kể về diễn biến của sự việc mà mình đã trải qua và để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

B. Kể về diễn biến của sự việc mà người thân đã trải qua và để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

C. Kể về diễn biến của sự việc mà người khác trải qua và kể lại cho em để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

D. Tất cả đáp án trên

Phương pháp:

Nhớ lại khái niệm viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ

Lời giải chi tiết:

Viết bài văn kể lại một trải nghiệm đáng nhớ được hiểu là kể về diễn biến của sự việc mà mình đã trải qua và để lại nhiều ấn tượng cảm xúc

=> Đáp án: A

Câu 5 (0.5 điểm)

Cụm danh từ là gì?

A. Còn được gọi là ngữ danh từ, nhóm danh từ, danh ngữ

B. Là một tập hợp do danh từ với một số từ ngữ phụ thuộc nó tạo thành

C. Cụm danh từ có ý nghĩa cụ thể, chi tiết hơn, có cấu tạo phức tạp hơn

D. Tất cả đáp án trên

Phương pháp:

Nhớ lại khái niệm cụm danh từ

Lời giải chi tiết:

Cụm danh từ là:

- Là ngữ danh từ, nhóm danh từ, danh ngữ

- Một tập hợp do danh từ với một số từ ngữ phụ thuộc nó tạo thành

- Có ý nghĩa cụ thể, chi tiết hơn, có cấu tạo phức tạp hơn

=> Đáp án: D

Câu 6 (0.5 điểm)

Trong câu thơ dưới đây, sử dụng biện pháp hoán dụ mượn bộ phận để nói cái toàn thể, đúng hai sai?

Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

A. Đúng

B. Sai

Phương pháp:

Vận dụng kiến thức về biện pháp hoán dụ

Lời giải chi tiết:

Đúng

=> Đáp án: A

Câu 7 (0.5 điểm)

“Em bé đánh que diêm thứ tư, em bé “nhìn thấy rõ ràng bà em đang mỉm cười với em”. Khi em đánh tiếp những que diêm còn lại trong bao diêm, em thấy bà em to lớn và đẹp lão, bà em cầm lấy tay em, hai bà cháu vụt bay lên chầu Thượng đế”.

Ý nghĩa của mộng tưởng này là gì?

A. Khao khát tình thương của bà trao cho

B. Muốn được trường sinh bất tử

C. Muốn thoát khỏi cảnh ngộ đen tối “chẳng còn đói rét, đau buồn, đe dọa nào”

D. Được gặp bà sống yên vui trong lòng bà

Phương pháp:

Nhớ lại nội dung truyện

Lời giải chi tiết:

Ý nghĩa của mộng tưởng này là muốn thoát khỏi cảnh ngộ đen tối “chẳng còn đói rét, đau buồn, đe dọa nào”

=> Đáp án: C

Câu 8 (0.5 điểm)

Trong tác phẩm Cô bé bán diêm, em bé quẹt que diêm thứ nhất, em bé tưởng chừng ngồi trước một lò sưởi. Ý nào nói đúng về mộng tưởng đó?

A. Em mơ về một mái ấm gia đình

B. Em mơ ngọn lửa và hơi ấm lò sưởi xua tan cảnh tăm tối, lạnh lẽo của đời mình

C. Em nhớ tới ngọn lửa mà bà nhen nhóm năm xưa

D. Đang trải qua lạnh giá rét mướt, em mơ được sưởi ấm

Phương pháp:

Nhớ lại nội dung truyện

Lời giải chi tiết:

Ý nghĩa của mộng tưởng này là: Em mơ ngọn lửa và hơi ấm lò sưởi xua tan cảnh tăm tối, lạnh lẽo của đời mình

=> Đáp án: B

Câu 9 (0.5 điểm)

Bài học đường đời đầu tiên được trích từ?

A. Đất rừng phương Nam

B. Quê ngoại

C. Dế Mèn phiêu lưu kí

D.Tuyển tập Tô Hoài

Phương pháp:

Nhớ lại thông tin văn bản

Lời giải chi tiết:

Bài học đường đời đầu tiên được trích từ Dế Mèn phiêu lưu kí

=> Đáp án: C

Câu 10 (0.5 điểm)

Câu thơ sau dử dụng phép hoán dụ nào?

Một trái tim lớn lao đã giã từ cuộc đời

Một khối óc lớn đã ngừng sống

A. Lấy bộ phận để chỉ toàn thể

B. Lấy cụ thể để chỉ trừu tượng

C. Lấy dấu hiệu để gọi đối tượng

D. Lấy vật chứa đựng để gọi toàn thể

Phương pháp:

Vận dụng kiến thức về biện pháp hoán dụ

Lời giải chi tiết:

Lấy bộ phận để chỉ toàn thể

=> Đáp án: A

Câu 11 (0.5 điểm)

Đâu là nhận xét đúng về hoán dụ?

A. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương đồng

B. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương đương

C. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương cận

D. Gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương quan

Phương pháp:

Vận dụng kiến thức về biện pháp hoán dụ

Lời giải chi tiết:

Hoán dụ là gọi sự vật hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác dựa vào sự tương cận

=> Đáp án: C

Câu 12 (0.5 điểm)

Nội dung mà tác giả muốn làm nổi bật trong câu văn sau là gì?

“Mọi người bảo nhau: “Chắc nó muốn sưởi ấm!”, nhưng chẳng ai biết những cái kì diệu em đã trông thấy, nhất là cảnh huy hoàng lúc hai bà cháu bay lên để đón lấy những niềm vui đầu năm”

(Cô bé bán diêm)

A. Mọi người không biết vì sao cô bé bán diêm lại chết

B. Sự thông cảm của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm

C. Sự xót xa của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm

D. Mọi người không hiểu điều kì diệu mà cô bé bán diêm khao khát

Phương pháp:

Đọc kĩ và xác định nội dung chính

Lời giải chi tiết:

Nội dung chính: Mọi người không hiểu điều kì diệu mà cô bé bán diêm khao khát

=> Đáp án: D

PHẦN II – TẬP LÀM VĂN (4 điểm)

Viết đoạn văn nêu cảm nghĩ của em về bài thơ Đêm nay Bác không ngủ.

Phương pháp:

Nhớ lại nội dung bài thơ và nêu cảm nhận của bản thân

Lời giải chi tiết:

Bài tham khảo:

Bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ” của Minh Huệ đã khắc họa hình ảnh Hồ Chí Minh - vị lãnh tụ dán kính của dân tộc Việt Nam. Trong trí tưởng tượng, Bác được khắc họa như một ông tiên hiền lành, phúc hậu. Vì luôn lao tâm khổ tứ lo cho vận nước, lo cho nhân dân nên vóc dáng Bác trở nên gầy gò trong bộ quần áo sờn bạc cùng đôi dép mòn cũ kĩ theo sự tận tụy tháng ngày. Dưới vầng trán cao rộng của vị lãnh tụ vĩ đại, đôi mắt sáng ngời, sâu thẳm với những vết chân chim - dấu tích thời gian chống giặc - lúc nào cũng chan chứa niềm yêu thương.

“Mắt hiền sáng tựa vì sao Bác nhìn đến tận Cà Mau cuối trời”

Ấy vậy mà khi chạm trán kẻ thù hay xử phạt, đôi mắt ấy chợt nghiệm lại, cương quyết. Nước da ngăm ngăm nắng gió điểm xuyết đồi mồi. Đôi vai Người rộng tựa gánh vác non sông. Còn mái tóc, chòm râu bạc trắng như cước. Giọng nói của Người từ tốn, rõ ràng, khúc chiết khi diễn giải cặn kẽ một vấn đề. Trong một đêm mưa gió, sương phủ bạc lều tranh xác xơ, Bác Hồ vẫn thức trắng lo cho chiến dịch, lo cho đoàn quân. Rồi Bác đi dém chăn từng người một với những bước chân nhẹ nhàng, chậm rãi. Trước mắt anh Đội viên Chắt, hình bóng Bác hiện ra “cao lồng lộng”, lòng Người còn ấm hơn ngọn lửa hồng. Dáng ngồi đinh ninh, chòm râu trắng cước im phăng phắc, thì ra Bác không chỉ ưu tư về đoàn dân công ngủ ngoài rừng “màn trời chiếu đất” mà còn đang suy ngẫm về vận mệnh đất nước, đường lối Cách mạng. Hồ Chí Minh là một hình tượng cao đẹp của Việt Nam. Qua bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ”, ta đã thấy được phần nào cách ứng xử, sự chăm lo, quan tâm của Bác đã trở thành bài học cho thế hệ sau.

Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1

Bài học Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1 mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 6, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.

Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)

Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:

  • Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
  • Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 6, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
  • Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.

Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn

Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.

Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn

Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Đề thi giữa kì 2 Văn 6 Cánh diều - Đề số 1 mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 6 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.