Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá

Tổng quan nội dung

Hướng Dẫn Giải: Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá (Môn Toán học Lớp 12)

Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Toán học của học sinh lớp 12, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.

Cực trị của hàm số

LT3

Trả lời câu hỏi Luyện tập 3 trang 6 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Chỉ ra một điểm cực đại, một điểm cực tiểu của đồ thị hàm số được cho ở hoạt động 3

Phương pháp giải:

Áp dụng định nghĩa về cực trị:

Cho hàm số \(y = f(x)\)liên tục trên khoảng \((a;b)\) và điểm \({x_0} \in (a;b)\)

Nếu tồn tại \(h > 0\)sao cho \(f(x) < f({x_0})\)với mọi \(x \in ({x_0} - h;{x_0} + h) \subset (a;b)\)và \(x \ne 0\)thì ta nói hàm số đạt cực đại tại \({x_0}\)

Nếu tồn tại \(h > 0\)sao cho \(f(x) > f({x_0})\) với mọi \(x \in ({x_0} - h;{x_0} + h) \subset (a;b)\)và \(x \ne 0\)thì ta nói hàm số đạt tiểu đại tại \({x_0}\)

Lời giải chi tiết:

Theo định nghĩa, ta có thể chọn\(h = 1\) ta có, \({x_0} - h = - 3\)và \({x_0} + h = - 1\)

Dựa vào đồ thị hàm số, ta có

\(f(x) > f( - 2)\), với\(\forall x \in ( - 3; - 1)\backslash \{ - 2\} \)

Suy ra \({x_0} = - 2\) là điểm cực tiểu của đồ thị hàm số

Theo định nghĩa, ta có thể chọn \(h = \frac{1}{2}\) ta có, \({x_0} - h = \frac{3}{2}\) và\({x_0} + h = \frac{5}{2}\)

Dựa vào đồ thị hàm số, ta có

\(f(x) < f(2)\) với \(\forall x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\backslash \{ 2\} \)

Suy ra \({x_0} = 2\) là điểm đại của đồ thị hàm số

LT5

Trả lời câu hỏi Luyện tập 5 trang 8 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Tìm cực trị của hàm số \(y = f(x) = \frac{{3x + 1}}{{x - 2}}\)

Phương pháp giải:

Bước 1: Tính \(f'(x)\)

Bước 2: Lập bảng biến thiên

Bước 3: Xác định cực trị của hàm số

Lời giải chi tiết:

Hàm số trên xác định trên \(R/\{ 2\} \)

Ta có: \(f'(x) = \frac{{3(x - 2) - (3x + 1)}}{{{{(x - 2)}^2}}}\)

 \(f'(x) = \frac{{ - 7}}{{{{(x - 2)}^2}}}\)

Vì \(f'(x) = \frac{{ - 7}}{{{{(x - 2)}^2}}} < 0\) với \(x \in R/\{ 2\} \)

Nên hàm số \(y = f(x) = \frac{{3x + 1}}{{x - 2}}\) không có cực trị.

LT4

Trả lời câu hỏi Luyện tập 4 trang 7 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Cho hàm số \(y = f(x)\) liên tục trên đoạn \(\left[ { - 3;3} \right]\)và có đồ thị hàm số như hình 1.4. Hãy xác định các điểm cực trị của hàm số trên khoảng\(\left( { - 3;3} \right)\)

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 3 1

Phương pháp giải:

Dựa vào đồ thị hàm số.

Lời giải chi tiết:

Dựa vào đồ thị hàm số, hàm số có 3 điểm cực trị là-1;1;2

Với điểm có cực trị là -1 thì giá trị cực trị là 1

Với điểm có cực trị là 1 thì giá trị cực trị là -3

Với điểm có cực trị là 2 thì giá trị cực trị là 3

VD

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 8 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Trở lại bài toán Khởi động ban đầu bài học, hãy lập bảng biến thiên của hàm số \(y = C(x) = \frac{{30x}}{{{x^2} + 2}}\)trên khoảng \((0; + \infty )\)

Khi đó, cho biết hàm nồng độ thước trong máu :

a) Tăng trong khoảng thời gian nào

b) Đạt giá trị cực đại là bao nhiêu trong khoảng thời gian 6 phút sau khi tiêm 

Phương pháp giải:

Bước 1: Tính \(C'(x)\)

Bước 2: Lập bảng biến thiên của hàm số

Bước 3: Tính hàm nồng độ thước trong máu tăng trong khoảng thời gian nào là tính hàm số \(C(x)\) tăng trong khoảng nào hay hàm số \(C(x)\)đồng biến trong khoảng nào

Bước 4: Nồng độ thước máu đạt cực đại là bao nhiêu trong 6 phút sau khi tiêm là giá trị cực đại của hàm số \(C(x)\) trong khoảng \((0;6)\)

Lời giải chi tiết:

Hàm số trên xác định trên R

Ta có: \(y' = C'(x) = \frac{{30({x^2} + 2) - 30x.2x}}{{{{({x^2} + 2)}^2}}}\)

\( = \frac{{ - 30{x^2} + 60}}{{{{({x^2} + 2)}^2}}}\)

Xét \(y' = 0\) \( \Rightarrow - 30{x^2} + 60 = 0\) \( \Leftrightarrow x = \sqrt 2 \)

Ta có bảng biến thiên:

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 5 1

Từ bảng biến thiên, ta có :

a) Hàm số \(C(x)\)đồng biến trên khoảng \((0;7,5\sqrt 2 )\)hay nồng độ thước máu tăng từ sau khi tiêm đến \(7,5\sqrt 2 \)phút sau.

b) Hàm số \(C(x)\) đạt giá trị cực đại tại \(x = \sqrt 2 \)hay nồng độ thức máu đạt giá trị cực đại sau \(\sqrt 2 \) phút

HĐ3

Trả lời câu hỏi Hoạt động 3 trang 5 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Hàm số \(y = f(x) = - \frac{1}{8}{x^3} + \frac{3}{2}x + 2\) có đồ thị cho ở hình 1.3

a) Giải phương trình \(f'(x) = 0\)

b) Dựa vào đồ thị, só sánh \(f( - 2)\) với các giá trị khi \(x \in ( - 3; - 1)\)

c) Dựa vào đồ thị, só sánh \(f(2)\) với các giá trị khi \(x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\)

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 0 1

Phương pháp giải:

a) Tính \(f'(x)\) rồi giải phương trình \(f'(x) = 0\)

b) Dựa vào đồ thị hàm số rồi giải

Lời giải chi tiết:

a) Ta có: \(f'(x) = - \frac{3}{8}{x^2} + \frac{3}{2}\)

Xét \(f'(x) = - \frac{3}{8}{x^2} + \frac{3}{2} = 0\)

\( \Rightarrow {x^2} = 4\)

\( \Rightarrow \left[ \begin{array}{l}x = 2\\x = - 2\end{array} \right.\)

b) Dựa vào đồ thị, giá trị của \(f( - 2)\) luôn bé hơn các giá trị \(f(x)\) khi \(x \in ( - 3; - 1)\)

c) Dựa vào đồ thị, giá trị của \(f(2)\)luôn lớn hơn các giá trị\(f(x)\) khi \(x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\)

HĐ4

Trả lời câu hỏi Hoạt động 4 trang 6 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Xét hàm số ở hoạt động 3. Xác định dấu của đạo hàm ở các ô Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 2 1 tương ứng với thuộc các khoảng trong bảng 1.2. Nêu mỗi liên hệ giữa sự tồn tại cực trị và dấu của đạo hàm.

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 2 2

Phương pháp giải:

Dựa vào đồ thị hàm số, nếu đồ thị hàm số\(f(x)\) đi xuống thì \(f'(x)\)mang dấu (-)và ngược lại, nếu đồ thị hàm số\(f(x)\) đi lên thì \(f'(x)\) mang dấu (+).

Nhìn vào điểm cực trị trên bảng biến thiên rồi nhận xét.

Lời giải chi tiết:

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 2 3

Mối liên hệ giữa sự tồn tại cực trị và dấu của đạo hàm là: Nếu đạo hàm có cực trị thì dấu của đạo hàm bên trái và bên phải điểm cực trị sẽ khác nhau.

Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn
  • HĐ3
  • LT3
  • HĐ4
  • LT4
  • LT5
  • VD

Trả lời câu hỏi Hoạt động 3 trang 5 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Hàm số \(y = f(x) = - \frac{1}{8}{x^3} + \frac{3}{2}x + 2\) có đồ thị cho ở hình 1.3

a) Giải phương trình \(f'(x) = 0\)

b) Dựa vào đồ thị, só sánh \(f( - 2)\) với các giá trị khi \(x \in ( - 3; - 1)\)

c) Dựa vào đồ thị, só sánh \(f(2)\) với các giá trị khi \(x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\)

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 1

Phương pháp giải:

a) Tính \(f'(x)\) rồi giải phương trình \(f'(x) = 0\)

b) Dựa vào đồ thị hàm số rồi giải

Lời giải chi tiết:

a) Ta có: \(f'(x) = - \frac{3}{8}{x^2} + \frac{3}{2}\)

Xét \(f'(x) = - \frac{3}{8}{x^2} + \frac{3}{2} = 0\)

\( \Rightarrow {x^2} = 4\)

\( \Rightarrow \left[ \begin{array}{l}x = 2\\x = - 2\end{array} \right.\)

b) Dựa vào đồ thị, giá trị của \(f( - 2)\) luôn bé hơn các giá trị \(f(x)\) khi \(x \in ( - 3; - 1)\)

c) Dựa vào đồ thị, giá trị của \(f(2)\)luôn lớn hơn các giá trị\(f(x)\) khi \(x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\)

Trả lời câu hỏi Luyện tập 3 trang 6 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Chỉ ra một điểm cực đại, một điểm cực tiểu của đồ thị hàm số được cho ở hoạt động 3

Phương pháp giải:

Áp dụng định nghĩa về cực trị:

Cho hàm số \(y = f(x)\)liên tục trên khoảng \((a;b)\) và điểm \({x_0} \in (a;b)\)

Nếu tồn tại \(h > 0\)sao cho \(f(x) < f({x_0})\)với mọi \(x \in ({x_0} - h;{x_0} + h) \subset (a;b)\)và \(x \ne 0\)thì ta nói hàm số đạt cực đại tại \({x_0}\)

Nếu tồn tại \(h > 0\)sao cho \(f(x) > f({x_0})\) với mọi \(x \in ({x_0} - h;{x_0} + h) \subset (a;b)\)và \(x \ne 0\)thì ta nói hàm số đạt tiểu đại tại \({x_0}\)

Lời giải chi tiết:

Theo định nghĩa, ta có thể chọn\(h = 1\) ta có, \({x_0} - h = - 3\)và \({x_0} + h = - 1\)

Dựa vào đồ thị hàm số, ta có

\(f(x) > f( - 2)\), với\(\forall x \in ( - 3; - 1)\backslash \{ - 2\} \)

Suy ra \({x_0} = - 2\) là điểm cực tiểu của đồ thị hàm số

Theo định nghĩa, ta có thể chọn \(h = \frac{1}{2}\) ta có, \({x_0} - h = \frac{3}{2}\) và\({x_0} + h = \frac{5}{2}\)

Dựa vào đồ thị hàm số, ta có

\(f(x) < f(2)\) với \(\forall x \in \left( {\frac{3}{2};\frac{5}{2}} \right)\backslash \{ 2\} \)

Suy ra \({x_0} = 2\) là điểm đại của đồ thị hàm số

Trả lời câu hỏi Hoạt động 4 trang 6 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Xét hàm số ở hoạt động 3. Xác định dấu của đạo hàm ở các ô Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 2 tương ứng với thuộc các khoảng trong bảng 1.2. Nêu mỗi liên hệ giữa sự tồn tại cực trị và dấu của đạo hàm.

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 3

Phương pháp giải:

Dựa vào đồ thị hàm số, nếu đồ thị hàm số\(f(x)\) đi xuống thì \(f'(x)\)mang dấu (-)và ngược lại, nếu đồ thị hàm số\(f(x)\) đi lên thì \(f'(x)\) mang dấu (+).

Nhìn vào điểm cực trị trên bảng biến thiên rồi nhận xét.

Lời giải chi tiết:

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 4

Mối liên hệ giữa sự tồn tại cực trị và dấu của đạo hàm là: Nếu đạo hàm có cực trị thì dấu của đạo hàm bên trái và bên phải điểm cực trị sẽ khác nhau.

Trả lời câu hỏi Luyện tập 4 trang 7 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Cho hàm số \(y = f(x)\) liên tục trên đoạn \(\left[ { - 3;3} \right]\)và có đồ thị hàm số như hình 1.4. Hãy xác định các điểm cực trị của hàm số trên khoảng\(\left( { - 3;3} \right)\)

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 5

Phương pháp giải:

Dựa vào đồ thị hàm số.

Lời giải chi tiết:

Dựa vào đồ thị hàm số, hàm số có 3 điểm cực trị là-1;1;2

Với điểm có cực trị là -1 thì giá trị cực trị là 1

Với điểm có cực trị là 1 thì giá trị cực trị là -3

Với điểm có cực trị là 2 thì giá trị cực trị là 3

Trả lời câu hỏi Luyện tập 5 trang 8 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Tìm cực trị của hàm số \(y = f(x) = \frac{{3x + 1}}{{x - 2}}\)

Phương pháp giải:

Bước 1: Tính \(f'(x)\)

Bước 2: Lập bảng biến thiên

Bước 3: Xác định cực trị của hàm số

Lời giải chi tiết:

Hàm số trên xác định trên \(R/\{ 2\} \)

Ta có: \(f'(x) = \frac{{3(x - 2) - (3x + 1)}}{{{{(x - 2)}^2}}}\)

 \(f'(x) = \frac{{ - 7}}{{{{(x - 2)}^2}}}\)

Vì \(f'(x) = \frac{{ - 7}}{{{{(x - 2)}^2}}} < 0\) với \(x \in R/\{ 2\} \)

Nên hàm số \(y = f(x) = \frac{{3x + 1}}{{x - 2}}\) không có cực trị.

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 8 SGK Toán 12 Kết nối tri thức

Trở lại bài toán Khởi động ban đầu bài học, hãy lập bảng biến thiên của hàm số \(y = C(x) = \frac{{30x}}{{{x^2} + 2}}\)trên khoảng \((0; + \infty )\)

Khi đó, cho biết hàm nồng độ thước trong máu :

a) Tăng trong khoảng thời gian nào

b) Đạt giá trị cực đại là bao nhiêu trong khoảng thời gian 6 phút sau khi tiêm 

Phương pháp giải:

Bước 1: Tính \(C'(x)\)

Bước 2: Lập bảng biến thiên của hàm số

Bước 3: Tính hàm nồng độ thước trong máu tăng trong khoảng thời gian nào là tính hàm số \(C(x)\) tăng trong khoảng nào hay hàm số \(C(x)\)đồng biến trong khoảng nào

Bước 4: Nồng độ thước máu đạt cực đại là bao nhiêu trong 6 phút sau khi tiêm là giá trị cực đại của hàm số \(C(x)\) trong khoảng \((0;6)\)

Lời giải chi tiết:

Hàm số trên xác định trên R

Ta có: \(y' = C'(x) = \frac{{30({x^2} + 2) - 30x.2x}}{{{{({x^2} + 2)}^2}}}\)

\( = \frac{{ - 30{x^2} + 60}}{{{{({x^2} + 2)}^2}}}\)

Xét \(y' = 0\) \( \Rightarrow - 30{x^2} + 60 = 0\) \( \Leftrightarrow x = \sqrt 2 \)

Ta có bảng biến thiên:

Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá 6

Từ bảng biến thiên, ta có :

a) Hàm số \(C(x)\)đồng biến trên khoảng \((0;7,5\sqrt 2 )\)hay nồng độ thước máu tăng từ sau khi tiêm đến \(7,5\sqrt 2 \)phút sau.

b) Hàm số \(C(x)\) đạt giá trị cực đại tại \(x = \sqrt 2 \)hay nồng độ thức máu đạt giá trị cực đại sau \(\sqrt 2 \) phút

Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá

Bài học Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Toán học. Đối với học sinh lớp 12, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.

Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)

Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:

  • Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
  • Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Toán học lớp 12, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
  • Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.

Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn

Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Toán học vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.

Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Toán học

Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Giải mục 2 trang 5,6,7 SGK Toán 12 tập 1 - Cùng khám phá mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Toán học lớp 12 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.