Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức

Tổng quan nội dung

Hướng Dẫn Giải: Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức (Môn Ngữ văn Lớp 5)

Bạn đang theo dõi phần hướng dẫn giải chi tiết và chuyên sâu dành riêng cho bài học Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức. Đây là một nội dung học tập quan trọng nằm trong chương trình môn Ngữ văn của học sinh lớp 5, được trích xuất từ bộ SGK chuẩn . Trong bài học này, chúng tôi không chỉ cung cấp đáp án chính xác cho các câu hỏi phần lý thuyết, mà còn giải mã cặn kẽ từng bài tập tự luận và trắc nghiệm nằm ở cuối bài. Mỗi bước biến đổi công thức, mỗi luận điểm đưa ra đều được đội ngũ giáo viên phân tích rõ ràng, giúp học sinh nắm bắt được phương pháp tư duy và áp dụng thành thạo cho các dạng bài kiểm tra tương tự. Hãy cùng chuẩn bị vở nháp và theo dõi sát sao từng bước giải dưới đây để củng cố vững chắc kiến thức của bạn nhé.

Lời nhận xét dưới đây cho em hiểu điều gì về giáo sư Tạ Quang Bửu? Có những nhân cách và tài năng mà chỉ sau khi vắng bóng họ, người đời mới thấy hết khoảng trống mênh mông họ để lại. Tạ Quang Bửu là một người như thế. (Hoàng Tuỵ)

Khởi động

Trả lời câu hỏi khởi động trang 84 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Lời nhận xét dưới đây cho em hiểu điều gì về giáo sư Tạ Quang Bửu?

Có những nhân cách và tài năng mà chỉ sau khi vắng bóng họ, người đời mới thấy hết khoảng trống mênh mông họ để lại. Tạ Quang Bửu là một người như thế.

(Hoàng Tuỵ)

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ lời nhận xét, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.

Lời giải chi tiết:

Lời nhận xét này cho thấy giáo sư Tạ Quang Bửu là một nhân cách có ảnh hưởng lớn và tài năng đặc biệt trong lĩnh vực của mình. Ông đã để lại một khoảng trống lớn khi ra đi, và chỉ sau khi ông không còn, mọi người mới nhận ra giá trị và vai trò quan trọng của ông. Ông có sức ảnh hưởng sâu sắc không chỉ trong công việc mà còn trong cuộc sống của những người xung quanh. Qua đó cho thấy Tạ Quang Bửu để lại một di sản vững chắc trong lĩnh vực học thuật của mình, và công lao của ông sẽ tiếp tục được tôn vinh và ghi nhớ sau khi ông ra đi.

Nội dung bài đọc

Bài đọc giới thiệu một tấm gương sáng Tạ Quang Bửu về ý chí, tinh thần tự học, đồng thời, đây cũng là lời nhắc nhở chúng ta cần phải học tập, rèn luyện theo ông. 

Bài đọc 1

Trả lời câu hỏi 1 bài đọc trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

TẤM GƯƠNG TỰ HỌC

Tạ Quang Bửu sinh ra trong một gia đình nhà nho ở Nghệ An. Ông là nhà khoa học và nhà giáo dục đa tài, uyên bác hiếm có.

Con đường đến với thành công của Tạ Quang Bửu rất giản dị: tự học, học suốt đời và học say mê. Ông có thói quen đọc sách ở mọi lúc, mọi nơi, đọc rất nhanh và nhớ rất lâu. Có lần, ngồi trên lưng ngựa, mải đọc sách, ông ngã tòm xuống suối. Tất cả những ai ở bên ông đều khâm phục khả năng tự học của ông. Ông học từ lúc còn trẻ đến lúc cuối đời, ngay cả

khi đau ốm.

Tạ Quang Bửu còn là tấm gương của việc học toàn diện. Ông xuất sắc ở nhiều lĩnh vực: toán, lí, hoá, sinh, triết học,... đặc biệt là ngoại ngữ. Ông sử dụng thành thạo tiếng Anh, Pháp, Đức, Ba Lan; có thể đọc hiểu tiếng Nga, Trung, Hy Lạp cổ và La-tinh. Chỉ tự học tiếng Nga trong ba tháng mà ông đã có thể dịch trôi chảy các tài liệu quản sự tiếng Nga. Ông giúp Bác Hồ soạn thảo những bức công hàm bằng tiếng Anh, nhiều lần cùng Bác tiếp các chính khách nước ngoài. Ông được nhận xét là nói tiếng Anh “hoàn hảo đến mức người Anh phải kinh ngạc”. Ngoài ra, ông còn có hiểu biết sâu rộng về âm nhạc, hội hoạ, kiến trúc, thể thao,... Ông luôn tranh thủ thời gian tự học, để thoả mãn niềm đam mê của mình. Nhiều người coi ông là “Lê Quý Đôn thời nay”.

Tên của Tạ Quang Bửu được đặt cho các con phố ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Huế, Đà Nẵng,... Ở Việt Nam, có một giải thưởng dành cho các nhà khoa học xuất sắc mang tên ông – Giải thưởng Tạ Quang Bửu.

(Phan Sơn tổng hợp)

Lãnh đạo UBND tỉnh Ưu ái đến thăm hỏi bà Hà (Ảnh: Ngọc Tiến)

Từ ngữ:

Công hàm: công văn ngoại giao của nước này gửi cho nước khác.

Đoạn văn thứ nhất giới thiệu điều gì về Tạ Quang Bửu?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ đoạn văn thứ nhất của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Đoạn văn thứ nhất giới thiệu về xuất thân, quê quán và sự nghiệp của Tạ Quang Bửu.

Bài đọc 2

Trả lời câu hỏi 2 bài đọc trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Những chi tiết nào cho thấy Tạ Quang Bửu là tấm gương tự học, học suốt đời và học say mê?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ hai của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Tạ Quang Bửu là tấm gương tự học, học suốt đời và học say mê qua các chi tiết sau:

- Tự học: Ông có thói quen đọc sách ở mọi lúc, mọi nơi, đọc rất nhanh và nhớ rất lâu.

- Học suốt đời: Ông học từ lúc còn trẻ đến lúc cuối đời, ngay cả khi đau ốm.

- Học say mê: Có lần, ngồi trên lưng ngựa, mải đọc sách, ông ngã tòm xuống suối.

Bài đọc 3

Trả lời câu hỏi 3 bài đọc trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Theo em, vì sao Tạ Quang Bửu nhiều lần được cùng Bác Hồ tiếp các chính khách nước ngoài?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ ba của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Tạ Quang Bửu được cùng Bác Hồ tiếp các chính khách nước ngoài vì:

- Thành thạo ngoại ngữ: Ông sử dụng thành thạo Tiếng Anh, Pháp, Đức, Ba Lan; có thể đọc hiểu tiếng Nga, Trung, Hy Lạp cổ và La-tinh. Ông giúp Bác Hồ soạn thảo các bức công hàm bằng tiếng Anh, và được nhận xét là nói tiếng Anh “hoàn hảo đến mức người Anh phải kinh ngạc”.

- Hiểu biết sâu rộng: Ông có hiểu biết sâu rộng về nhiều lĩnh vực như toán, lí, hoá, sinh, triết học, âm nhạc, hội hoạ, kiến trúc, thể thao,...

Bài đọc 4

Trả lời câu hỏi 4 bài đọc trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Sự đa tài, uyên bác của Tạ Quang Bửu được thể hiện như thế nào?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn thứ ba của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Sự đa tài, uyên bác của Tạ Quang Bửu được thể hiện qua việc ông xuất sắc ở nhiều lĩnh vực và có kiến thức rộng lớn. Ông có thể đọc hiểu và sử dụng thành thạo nhiều ngôn ngữ ngoại quốc, và hiểu biết sâu rộng về nhiều lĩnh vực như toán, lí, hoá, sinh, triết học, âm nhạc, hội hoạ, kiến trúc, thể thao,...

Bài đọc 5

Trả lời câu hỏi 5 bài đọc trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Tài năng, công lao của Tạ Quang Bửu được ghi nhận thế nào?

Phương pháp giải:

Em đọc đoạn văn cuối cùng của bài đọc để tìm câu trả lời.

Lời giải chi tiết:

Tài năng và công lao của Tạ Quang Bửu được ghi nhận qua việc: Tên của ông được đặt cho các con phố ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Huế, Đà Nẵng,…và có một giải thưởng dành cho các nhà khoa học xuất sắc mang tên ông - Giải thưởng Tạ Quang Bửu.

Vận dụng 1

Trả lời câu hỏi 1 vận dụng trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Dựa vào gợi ý, tìm nghĩa cho mỗi từ dưới đây:

chính khách

chính phủ

chính khoá

a. Chương trình học tập chính thức, bắt buộc.

b. Người chuyên hoạt động chính trị, khá nổi tiếng.

c. Cơ quan hành chính nhà nước cao nhất.

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ các từ và nghĩa để tìm nghĩa phù hợp.

Lời giải chi tiết:

- Chính khách: b. Người chuyên hoạt động chính trị, khá nổi tiếng.

- Chính phủ: c. Cơ quan hành chính nhà nước cao nhất.

- Chính khóa: a. Chương trình học tập chính thức, bắt buộc.

Vận dụng 2

Trả lời câu hỏi 2 vận dụng trang 85 SGK Tiếng Việt 5 Kết nối tri thức

Chọn các từ ở bài tập 1 để hoàn thiện các câu dưới đây:

a. Nhiều * quốc tế đã có mặt tại hội nghị này.

b. * các nước phải đảm bảo mọi quyền lợi cho trẻ em.

c. Một số hoạt động trải nghiệm sẽ được tổ chức ngoài giờ học *.

Phương pháp giải:

Em dựa vào nghĩa của các từ ở bài tập 1, đọc kĩ các câu và điền từ phù hợp.

Lời giải chi tiết:

a. Nhiều chính khách quốc tế đã có mặt tại hội nghị này.

b. Chính phủ các nước phải đảm bảo mọi quyền lợi cho trẻ em.

c. Một số hoạt động trải nghiệm sẽ được tổ chức ngoài giờ học chính khoá.

Trọng Tâm Kiến Thức Cần Nắm Trong Bài Học Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức

Bài học Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức mang đến những khái niệm mới có tính bản lề, đóng vai trò kết nối kiến thức của chương trước và mở ra tư duy cho những bài học tiếp theo trong môn Ngữ văn. Đối với học sinh lớp 5, việc vượt qua những rào cản nhận thức ban đầu là vô cùng quan trọng. Trước khi bắt tay vào giải bài tập phần "Vận dụng", học sinh cần phải thực sự hiểu rõ và ghi nhớ các định nghĩa, định lý hay các quy luật xã hội đã được trình bày trong sách . Đội ngũ biên soạn của chúng tôi đã cẩn thận tổng hợp lại những điểm mù kiến thức mà học sinh thường hay nhầm lẫn nhất ở phần đầu của lời giải. Bằng cách ôn tập lại lý thuyết thông qua phần tóm tắt này, bạn sẽ xây dựng được một nền móng vững chãi, từ đó việc giải quyết các câu hỏi thực hành phức tạp phía sau sẽ trở nên nhẹ nhàng và logic hơn rất nhiều.

Phân Tích Chuyên Sâu Từng Bước Giải Bài Tập (Step-by-step Solution)

Sự khác biệt lớn nhất của một bài hướng dẫn giải chuẩn mực so với một cuốn sách bài giải thông thường trên thị trường chính là tính tương tác và độ chi tiết. Đối với các câu hỏi trong bài Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức, chúng tôi áp dụng mô hình phân tích 3 bước (3-Step Analysis) vô cùng chặt chẽ:

  • Bước 1 - Khai thác giả thiết: Phân tích đề bài xem đề bài đã cho chúng ta những dữ kiện định lượng/định tính nào. Việc tóm tắt đề bài một cách khoa học giúp loại bỏ các thông tin nhiễu không cần thiết.
  • Bước 2 - Lựa chọn công cụ giải (Phương pháp): Dựa vào đặc điểm của môn Ngữ văn lớp 5, chúng tôi sẽ chỉ ra rõ tại sao lại sử dụng công thức này mà không dùng công thức khác, hay tại sao lại phải phân tích vấn đề theo hướng này.
  • Bước 3 - Triển khai và Biện luận kết quả: Trình bày chi tiết từng dòng tính toán, từng câu lập luận để đi đến kết quả cuối cùng. Đặc biệt, chúng tôi luôn có phần kiểm tra lại (check) để chắc chắn kết quả tìm được thỏa mãn điều kiện bài toán.

Gợi Ý Các Mẹo Giải Nhanh Và Mở Rộng Kiến Thức Thực Tiễn

Sau khi đã nắm vững phương pháp giải bài bản, tự luận, học sinh cần được rèn luyện thêm các kỹ năng xử lý tình huống nhanh để phục vụ cho các bài thi trắc nghiệm khách quan. Trong phần mở rộng của bài Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức, chúng tôi thường xuyên cung cấp các "mẹo" (tips) hoặc công thức tính nhẩm nhanh, hướng dẫn bấm máy tính cầm tay (Casio) cực kỳ hữu ích. Hơn nữa, vì bộ sách luôn đề cao triết lý "mang cuộc sống vào bài học, đưa bài học vào cuộc sống", các giáo viên của chúng tôi sẽ cố gắng liên hệ kết quả của bài toán, bài văn với những hiện tượng thực tiễn xảy ra xung quanh chúng ta. Việc mở rộng kiến thức này không chỉ thỏa mãn sự tò mò của những học sinh khá giỏi, mà còn nuôi dưỡng niềm yêu thích, biến môn Ngữ văn vốn khô khan trở thành một lăng kính thú vị để khám phá thế giới.

Thảo Luận Cùng Chuyên Gia Và Cộng Đồng Học Sinh Ngữ văn

Quá trình tự học chắc chắn sẽ không tránh khỏi những khoảnh khắc bế tắc khi bạn đọc kỹ lời giải bài Bài 18: Tấm gương tự học trang 94 SGK Tiếng Việt lớp 5 tập 1 Kết nối tri thức mà vẫn chưa thực sự "sáng tỏ" một bước lập luận nào đó. Đừng lo lắng! Tính năng bình luận (Comment) phía dưới bài viết được thiết kế chính là để phục vụ cho nhu cầu hỏi đáp (Q&A) này. Hãy mạnh dạn đặt câu hỏi, chỉ rõ chỗ bạn chưa hiểu, đội ngũ cộng tác viên chuyên môn môn Ngữ văn lớp 5 của website sẽ nhanh chóng vào giải đáp và gỡ rối cho bạn. Đồng thời, nếu bạn có một cách giải khác (Alternative Solution) ngắn gọn hơn, sáng tạo hơn cách giải mà chúng tôi cung cấp, hãy tự hào chia sẻ nó lên phần bình luận. Việc cùng nhau thảo luận, tranh biện một vấn đề học thuật không chỉ giúp cộng đồng phát triển mạnh mẽ mà còn là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần hiếu học của thế hệ trẻ Việt Nam.